Cuộc khởi nghĩa Lam đánh từ bắt đầu tới ngừng thắng lợi (tháng 12-1427), qua các giai đoạn trở nên tân tiến và chiến lược, phương án của nó đã chứng tỏ Lê Lợi là người có tầm vóc của một thiên tài, một nhân giải pháp vĩ đại, chỉ thấy ở phần lớn lãnh tụ mở đường, khai sáng.

Bạn đang xem: Ảnh lê lợi


Nếu Ngô Quyền với chiến thắng trên sông Bạch Đằng năm 938 đã xong thời kỳ 1.000 năm mất nước, bắt đầu thời kỳ tự do mới của dân tộc thì Lê Lợi với cuộc khởi nghĩa Lam đánh toàn thắng, xong xuôi 20 năm ách thống trị của giặc Minh, phục hồi nền độc lập lâu dài mang lại Tổ quốc, bước đầu một kỷ nguyên xây dựng mới...

*

Đầu năm 1416, tại núi rừng Lam sơn trên đất Thanh Hóa, Lê Lợi cùng với 18 người bạn thân thiết, đồng vai trung phong cứu nước đã làm cho lễ thề đánh giặc duy trì yên quê hương. Đó là hội Thề Lũng Nhai đã đi vào sử sách.

Tin Lê Lợi dựng cờ nghĩa, chiêu mộ hiền tài cất cánh xa, ham mê các hero hào kiệt từ bốn phương kéo về. Đất Lam Sơn trở thành nơi tụ nghĩa. Sinh hoạt đó tất cả đủ những tầng lớp thôn hội với thành phần dân tộc khác nhau, với những đại biểu xuất sắc ưu tú như: Nguyễn Trãi, nai lưng Nguyên Hãn, Nguyễn Chích, Nguyễn Xí, Lê Lai, vắt Quý, Xa Khả Tham... Sau 1 thời gian chuẩn bị chín muồi, đầu xuân năm mới 1418, Lê Lợi xưng là Bình Định Vương, truyền hịch đi khắp nơi, lôi kéo nhân dân đứng dậy đánh giặc cứu giúp nước. Lê Lợi là linh hồn, là lãnh tụ tối cao của cuộc khởi nghĩa ấy.

Cuộc khởi nghĩa Lam sơn từ mở đầu tới ngừng thắng lợi (tháng 12-1427), qua những giai đoạn phát triển và chiến lược, giải pháp của nó đã minh chứng Lê Lợi là tín đồ có tầm vóc của một thiên tài, một nhân bí quyết vĩ đại, chỉ thấy ở đầy đủ lãnh tụ mở đường, khai sáng. Ví như Ngô Quyền với thành công trên sông Bạch Đằng năm 938 đã chấm dứt thời kỳ 1.000 năm mất nước, khởi đầu thời kỳ chủ quyền mới của dân tộc thì Lê Lợi với cuộc khởi nghĩa Lam tô toàn thắng, kết thúc 20 năm giai cấp của giặc Minh, phục hồi nền chủ quyền lâu dài đến Tổ quốc, bắt đầu một kỷ nguyên tạo mới. Không tồn tại Lê Lợi, không có phong trào khởi nghĩa Lam Sơn. Nhưng Lê Lợi không những là fan nhen nhóm, tạo thành lập ra tổ chức khởi nghĩa Lam Sơn nhưng mà ông còn là một nhà chỉ đạo chiến lược kiệt xuất. Một nét sệt sắc, mới mẻ trong mặt đường lối lãnh đạo cuộc binh lửa chống Minh mà lại Lê Lợi thực hiện là dựa vào nhân dân để triển khai chiến tranh giải hòa dân tộc. Nhìn vào lực lượng nghĩa binh và cỗ chỉ huy, tướng lĩnh của cuộc khởi nghĩa, hoàn toàn có thể thấy rõ đặc thù nhân dân rộng rãi của nó, một đặc điểm nổi bật không tồn tại ở các cuộc khởi nghĩa khác kháng Minh trước đó. Nhờ vào sức mạnh mẽ của nhân dân, đoàn kết, tập hợp phần nhiều lực lượng thôn hội trong một đội chức chiến đấu, rồi tự cuộc khởi nghĩa ở 1 địa phương, đem núi rừng làm căn cứ địa, phát triển sâu rộng lớn thành trận đánh tranh giải phóng dân tộc trên quy mô toàn quốc. Đây là một cống hiến sáng chế tạo ra to bự về mặt đường lối chiến tranh của Lê Lợi và bộ tham mưu của ông, còn lại một khiếp nghiệm lịch sử quý giá.

Vừa là nhà tổ chức và lãnh đạo chiến lược về chính trị, quân sự, vừa là vị tướng thay quân mưu trí, trái quyết, Lê Lợi đã vận dụng lối tấn công "vây thành diệt viện" theo triết lý quân sự ông ép ngẫm: Đánh thành là hạ sách. Ta tấn công thành vững chắc hàng năm, hàng tháng không mang được, quân ta mức độ mỏi, khí nhụt, nếu viện binh giặc lại mang lại thì ta đằng trước, ẩn dưới đều bị giặc đánh, sẽ là đường nguy. Chi bởi nuôi mức độ khỏe, đựng khí hăng để hóng quân cứu vãn viện tới. Khi viện binh bị phá thì thành tất đề nghị hàng". Giải pháp "Vây thành diệt viện" của Lê Lợi kết hợp với chủ trương "mưu phát nhị trung khu công", uy hiếp, phân hóa, chiêu dụ địch của Nguyễn Trãi tạo nên một phương thức khác biệt trong nghệ thuật quân sự Việt Nam.

Cuộc vây hãm Vương Thông sinh sống Đông quan liêu và hủy diệt viện binh giặc tại chi Lăng, Xương Giang thời điểm cuối năm 1427 là kết quả thành công của tư tưởng quân sự của Lê Lợi - Nguyễn Trãi. Sau khoản thời gian đuổi không còn giặc Minh về nước, Lê Lợi lên ngôi hoàng đế năm 1428, sáng lập ra vương triều Lê. Lê Lợi làm vua được 5 năm thì mất (1433), chôn cất tại Vĩnh Lăng, Lam Sơn, miếu hiệu là Thái Tổ.

Trong sự nghiệp xây dựng non sông buổi đầu của vương vãi triều Lê, Lê Lợi đã có những cố gắng không bé dại về nội trị, nước ngoài giao, nhằm mục đích phục hồi, củng cố, phát triển đất nước trên phần đa mặt, như tổ chức lại bộ máy chính quyền từ trung ương xuống địa phương; ban hành một số chính sách kèm theo những giải pháp có công dụng để phục hồi sản xuất nông nghiệp, ổn định đời sống thôn hội. Lê Lợi cũng để ý tới việc trở nên tân tiến văn hóa, giáo dục, giảng dạy nhân tài. Năm 1428, đăng quang vua, năm sau (niên hiệu Thuận Thiên đồ vật 2, 1429), Lê Lợi đã mang đến mở khoa thi Minh Kinh. Năm 1431, thi khoa Hoành từ. Năm 1433, Lê Lợi đích thân ra thi văn sách. Đấy là chưa tính năm 1426 trong những lúc đang vây tấn công Đông Quan, Lê Lợi đã mở một khoa thi đặc bí quyết lấy đỗ 32 người, trong những số đó có Đào Công Soạn, một đơn vị ngoại giao xuất dung nhan thời Lê Lợi. Nhưng, nhiệm vụ chính trị lớn số 1 phải đon đả giải quyết bậc nhất sau khi đất nước được giải hòa là việc bức tốc củng cố, tiếp tục nền độc lập, thống duy nhất của Tổ quốc. Về góc nhìn này, Lê Lợi đã có tác dụng được hai vấn đề có ý nghĩa sâu sắc lịch sử. Thứ nhất, ông đã thành công trong cuộc tranh đấu ngoại giao, thiết lập quan hệ thông thường giữa triều Lê và triều Minh. Thiết bị hai, Lê Lợi đã nhất quyết đập chảy những thủ đoạn và hành vi bạo loạn ao ước cát cứ của một số trong những ngụy quân trước, điển hình là vụ Đèo cát Hãn ở Mường Lễ, Lai Châu. Trong bài xích thơ làm cho khắc vào vách đá núi Pú Huổi Chò (bên sông Đà, thuộc Lai Châu) năm 1431 khi tiến công Đèo cát Hãn, Lê Lợi đã nói rõ ý chí bảo đảm an toàn sự thống nhất giang sơn:

Đất hiểm trở từ bỏ nay ko còn,

Núi sông đang vào chung một bạn dạng đồ.

Đề thơ tương khắc vào núi đá

Trấn duy trì miền Tây của nước Việt ta.

Xem thêm: Cách Tìm Giao Điểm Của Đường Thẳng Và Mặt Phẳng Hình 11, Tìm Giao Điểm Của Đường Thẳng Và Mặt Phẳng

Sau bài xích thơ trên, Lê Lợi còn viết bài bác thơ đồ vật hai xung khắc vào vách núi Hào Tráng mặt Chợ Bờ, Hòa Bình.

Lê Lợi vào 5 năm làm vua, gồm có công lao to lớn. Đại Việt sử ký kết toàn thư viết: "Vua nhiệt huyết dấy nghĩa binh tấn công dẹp giặc Minh, 20 năm mà thiên hạ đại định. Đến khi lên ngôi, định hình thức lệ, chế lễ nhạc, mở khoa thi, đặt cấm vệ, lập quan tiền chức, lập lấp huyện, thu góp sách vở, mở ngôi trường học, rất có thể gọi là bao gồm mưu lớn, sáng sủa nghiệp. "(Nguồn Báo văn hóa Đời sống)